W Gdańsku ruszyła konferencja o odbudowie Ukrainy. W grze umowy za 10 mld euro
Gdańsk gospodarzem dwudniowej konferencji o odbudowie Ukrainy
W Gdańsku rozpoczęła się dwudniowa Konferencja na rzecz Odbudowy Ukrainy, znana jako Ukraine Recovery Conference. Wydarzenie jest w tym roku współorganizowane przez Polskę oraz Ukrainę i ma charakter międzynarodowego forum poświęconego planowaniu powojennej odbudowy tego kraju. To nie jest jedynie spotkanie polityczne, ale także przestrzeń dla rozmów o finansowaniu, inwestycjach i praktycznej koordynacji działań, które mają być realizowane po zakończeniu działań wojennych lub równolegle z odbudową najważniejszych obszarów funkcjonowania państwa.
Decyzja o przeprowadzeniu konferencji właśnie w Gdańsku została podjęta ze względu na szczególny wymiar symboliczny tego miasta. To tutaj rozpoczęła się II wojna światowa, a jednocześnie to jedno z najbardziej wyrazistych europejskich miejsc pokazujących, że po wielkim zniszczeniu możliwa jest skuteczna rekonstrukcja. W trakcie obrad podkreślano, że doświadczenie Gdańska ma znaczenie nie tylko historyczne, ale również praktyczne: pokazuje, że odbudowa nie ogranicza się do murów, ulic czy infrastruktury, lecz obejmuje także przywracanie wspólnoty, zaufania i tożsamości.
"Obecność europejskich liderów jest znakiem dla Polski, Ukrainy, Europy i całego świata, że słowo 'solidarność' to nie jest pusty slogan"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Podczas sesji otwierającej premier Donald Tusk mówił o skali przedsięwzięcia i o znaczeniu obecności szefów rządów, prezydentów, przewodniczących, a także przedsiębiorców i menedżerów. Jak zaznaczył, przez dwa dni w Gdańsku tysiące uczestników ma wspólnie przygotowywać szeroki plan dotyczący odbudowy Ukrainy po wojnie. To wskazuje, że konferencja została pomyślana jako forum łączące politykę, administrację i biznes, a więc te środowiska, które będą decydowały zarówno o kierunkach wsparcia, jak i o realnym wdrażaniu projektów.
"Jestem dumny, że tak wielu z was, pań i panów premierów, prezydentów, przewodniczących, przedsiębiorców, menedżerów przybyło do Gdańska. Tysiące ludzi przez dwa dni będą przygotowywać wspólnie wielki projekt - projekt odbudowy Ukrainy po wojnie"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Konferencja jest kontynuacją międzynarodowego formatu zainicjowanego wcześniej przez państwa G7 oraz platformę darczyńców dla Ukrainy. Oznacza to, że nie chodzi o jednorazową deklarację polityczną, lecz o kolejną odsłonę szerszego procesu prowadzonego w trybie międzynarodowej współpracy. Głównym celem tego mechanizmu pozostaje koordynacja działań na rzecz odbudowy kraju i mobilizacja inwestycji potrzebnych do sfinansowania całego procesu.
Kontrakty, pożyczki i inwestycje mają uruchomić odbudowę
Jednym z najbardziej konkretnych elementów gdańskiego spotkania są zapowiadane umowy i zobowiązania finansowe. Premier Ukrainy Julia Swyrydenko poinformowała, że oczekiwane jest podpisanie ponad 160 porozumień o łącznej wartości 10 mld euro. Z jej wypowiedzi wynika, że skutki tych ustaleń mają dotyczyć kilku kluczowych obszarów jednocześnie: rozwoju regionalnego, współpracy biznesowej oraz sfery obronnej, a więc sektorów mających bezpośredni wpływ na stabilność państwa i jego zdolność do dalszego funkcjonowania.
"Oczekujemy podpisania ponad 160 umów wartych 10 mld euro"
Julia Swyrydenko, Premier Ukrainy
Istotnym sygnałem ze strony instytucji europejskich jest również uruchomienie kolejnych środków finansowych. Zapowiedziano, że do Ukrainy trafi pierwsza płatność w wysokości 3,2 mld euro z unijnej pożyczki o łącznej wartości 90 mld euro. Tego rodzaju transfer ma znaczenie nie tylko budżetowe, ale także polityczne i gospodarcze, ponieważ pokazuje, że wsparcie dla Ukrainy zostało wpisane w długofalowe instrumenty finansowe, a nie ogranicza się do jednorazowych deklaracji.
"Nasze wsparcie dla Ukrainy jest konsekwentne i niezłomne, aby pomóc osiągnąć sprawiedliwy i trwały pokój"
Antonio Costa, szef Rady Europejskiej
"W dalszym ciągu wzywamy wszystkich naszych partnerów, żeby utrzymali swoje wsparcie, bowiem silna, niezależna Ukraina leży w naszym interesie"
Ursula von der Leyen, Przewodnicząca Komisji Europejskiej
Przewodnicząca Komisji Europejskiej podkreśliła, że ambicją Unii Europejskiej nie jest wyłącznie doraźna pomoc, lecz wspieranie wzrostu Ukrainy jako wolnego europejskiego państwa. W tym kontekście zaznaczono, że Unia Europejska stała się największym inwestorem w Ukrainie. To ważny sygnał dla samorządów, firm i instytucji publicznych, bo wskazuje, że odbudowa ma być oparta nie tylko na grantach czy pożyczkach, ale również na długoterminowej obecności kapitału i projektów rozwojowych.
- Konferencja w Gdańsku potrwa 2 dni i została współorganizowana przez Polskę oraz Ukrainę.
- Premier Ukrainy zapowiedziała podpisanie ponad 160 umów o łącznej wartości 10 mld euro.
- Do Ukrainy ma trafić pierwsza płatność 3,2 mld euro z unijnej pożyczki wartej 90 mld euro.
- W obradach uczestniczą liderzy państw, przedstawiciele instytucji międzynarodowych, przedsiębiorcy i menedżerowie.
Decyzje polityczne i spotkania dwustronne na marginesie obrad
Wystąpienia podczas otwarcia konferencji pokazały, że decyzje dotyczące wsparcia dla Ukrainy są podejmowane w szerokim, międzynarodowym trybie współpracy politycznej i instytucjonalnej. Premier Donald Tusk zwracał uwagę na wyzwania stojące przed Europą i szerzej rozumianym światem zachodnim, wskazując na potrzebę jedności wobec rosyjskiej agresji oraz niepewności, która w ostatnich latach objęła znaczną część świata. W tym ujęciu odbudowa Ukrainy została przedstawiona nie jako odrębny projekt jednego państwa, lecz jako wspólna odpowiedź na kryzys bezpieczeństwa i stabilności w Europie.
"Ukraina słusznie chce być częścią zjednoczonej Europy. Zawsze warunkiem prawdziwego, pełnego zjednoczenia było rozumienie własnej historii. I autentyczna zdolność i gotowość do pojednania"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Premier podkreślał również, że doświadczenia Europy po II wojnie światowej pokazują możliwość budowania trwałych relacji między narodami nawet po najtragiczniejszych konfliktach. W Gdańsku wybrzmiał wątek prawdy historycznej, wzajemnego szacunku oraz odpowiedzialności za przyszłość. Wskazywano, że zjednoczenie i pojednanie między dawniej skonfliktowanymi narodami Europy, takimi jak Polacy, Niemcy, Francuzi czy Brytyjczycy, stanowi dziś ważny punkt odniesienia dla myślenia o przyszłości Ukrainy w europejskiej wspólnocie.
"Przyszłość możemy zbudować tylko na prawdzie, na wzajemnym szacunku, na rozumieniu historii. Solidarność, która narodziła się w Gdańsku, może być naszą rzeczywistością, jeśli otworzymy swoje serca i umysły na przeszłość, ale przede wszystkim na przyszłość"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Na marginesie konferencji odbywają się także spotkania dwustronne premiera z zagranicznymi partnerami. Wśród rozmówców znaleźli się prezes Banku Światowego Ajay Banga, kanclerz Austrii Christian Stocker oraz premier Bułgarii Rumen Radew. Tego rodzaju rozmowy zwykle służą doprecyzowaniu stanowisk, przygotowaniu kolejnych porozumień i ustaleniu obszarów współpracy, które następnie mogą przekładać się na konkretne projekty finansowe, inwestycyjne lub infrastrukturalne.
Ważnym elementem gdańskiej konferencji są też planowane umowy między podmiotami polskimi i ukraińskimi. Mają one służyć zacieśnianiu relacji gospodarczych pomiędzy obiema stronami, co ma znaczenie nie tylko dla wielkiej polityki, ale również dla przedsiębiorstw, instytucji i regionów zainteresowanych udziałem w procesie odbudowy. Dla Polski oznacza to wzmacnianie roli w europejskiej architekturze wsparcia dla Ukrainy, a dla Ukrainy – tworzenie sieci partnerstw potrzebnych do odbudowy kraju w wymiarze lokalnym, regionalnym i państwowym.