Andrzej Zarach
Biografia
Andrzej Zarach (ur. 2 czerwca 1948 w Kościerzynie) – polski matematyk, naukowiec i działacz opozycji PRL. W Kościerzynie uczęszczał do Liceum im. Józefa Wybickiego, gdzie w 1965 r. zdobył pierwsze miejsce na Ogólnopolskiej Olimpiadzie Matematycznej. W latach 1966–1971 studiował na Wydziale Matematyki, Informatyki i Mechaniki Uniwersytetu Warszawskiego, uzyskując tytuł magistra w 1971 r. Zdobył I nagrodę w Konkursie im. Józefa Marcinkiewicza za najlepszą pracę studencką.
Komitet Warszawski PZPR sprzeciwił się jego zatrudnieniu na stanowisku dydaktycznym; UW przyjęło go na studia doktoranckie. Rozprawę obronił w 1973 r. na Uniwersytecie Warszawskim. Promotorem był Andrzej Mostowski. W tym samym roku został zatrudniony jako pracownik naukowy na Politechnice Wrocławskiej. W czerwcu 1980 r. otrzymał wymówienie z pracy, lecz został przywrócony we wrześniu po sprzeciwie Rady Naukowej Instytutu.
W 1988 r. wyemigrował do USA, gdzie od 1991 r. pracował na East Stroudsburg University w Pensylwanii i tam w 1997 r. został profesorem matematyki. Jest członkiem zespołu ds. rozwoju w Math Kangaroo USA, NFP, Inc.
Działalność opozycyjna: Działalność polityczna Zaracha sięga wydarzeń marcowych 1968 r., jako aktywisty ZMS. Pracując na Politechnice Wrocławskiej, współtworzył miejscową jednostkę Solidarności. Był delegatem na I Krajowy Zjazd Delegatów w 1981 r. i członkiem Prezydium Komisji Krajowej Solidarności. Po 13 grudnia organizował i działał w strukturach podziemnych. Został internowany dwukrotnie, 6 stycznia i między 5 a 18 listopada 1982 r., po czym wielokrotnie zatrzymywała go SB. W 1983 r. dołączył do Solidarności Walczącej, w której następnie został członkiem Komitetu Wykonawczego. W 1987 r. organizował pierwsze w Polsce podziemne serwisy informacyjne rozpowszechniające informacje w formie elektronicznej na dyskietkach. W tym samym okresie pisał artykuły do pism podziemnych, zostając redaktorem Solidarności Walczącej w latach 1986–1990. Od sierpnia 1986 r. był rozpracowywany przez Wydział III/Inspektorat II Wojewódzkiego Urzędu Spraw Wewnętrznych we Wrocławiu w ramach Sprawy Operacyjnego Rozpracowania.
10 listopada 1987 r. oficerowie SB przekazali Zarachowi ofertę porozumienia z Solidarnością Walczącą, zawierającą obietnicę legalizacji jej działań, w zamian za rezygnację z wtrącania się w sprawy ZSRR, żądań wyprowadzenia z Polski Armii Radzieckiej i odsunięcia od władzy partii komunistycznej. Kilka tygodni później wysłannik generała Kiszczaka zaproponował SW współpracę w przygotowywaniu ogólnopolskich strajków planowanych na maj 1988 r. Po powrocie Kornela Morawieckiego do Polski Zarach osobiście poinformował go o tych ofertach. Te propozycje zostały przez Solidarność Walczącą odrzucone.
W pismach używał pseudonimów Andrzej Lesowski, Mea, Ruth.
Odznaczenia: Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski za wybitne zasługi w działalności na rzecz przemian demokratycznych w Polsce, za osiągnięcia w podejmowanej z pożytkiem dla kraju pracy zawodowej i społecznej (2007).